CUỘC ĐỜI VÀ SỰ NGHIỆP CỦA JULIAN BREAM (1933-2020)


“Sẽ là không đúng nếu quy việc bùng nổ của niềm yêu thích cây đàn guitar cổ điển cho mình Julian Bream vào thời điểm hiện tại”, Tony Palmer đã nói trong A Life on the Road, cuốn sách mà ông viết với sự cộng tác của Bream, “nhưng điều đó không thể phủ nhận rằng ông là một nghệ sĩ, rằng những tác phẩm trình tấu của ông, cũng như những cống hiến trong phần lớn cuộc đời dành cho con đường mà ông đã lựa chọn, đã có một ảnh hưởng sâu sắc trong sự phát triển và tương lai của cây đàn guitar”. Đó là những tác phẩm thời Elizabethan và Baroque mà Julian Bream đã chơi với cây đàn lute, là những bản nhạc guitar được ông chuyển soạn từ các tác giả ở thế kỷ 20 – những tác phẩm dàn trải trong suốt thế kỷ – được thể hiện đầy sức sống với cây đàn guitar cũng như họ hàng của nó. Ông liên tục phát triển và mở rộng công việc của mình, tuy nhiên, nó lại khơi gợi một xu hướng âm nhạc thuần túy, cái xu hướng đã phê phán phong cách hiện đại của Bream với cây đàn lute; và ông nhanh chóng gạt bỏ chúng sang một bên. Đối với Bream, chơi nhạc không có nghĩa là phô diễn kỹ thuật, và ông luôn cố gắng tạo nên sự sôi nổi khiến người nghe cảm nhận được tâm hồn của mình, cũng như thể hiện một tiếng đàn đầy ma thuật. “Một người nghệ sĩ lý tưởng luôn có một trách nhiệm đặc biệt”, ông nói như vậy trong cuốn A Life on the Road, “trách nhiệm đó là mang tới cho người nghe những cảm nhận và mở toang cánh cửa của nhận thức theo cách mà mỗi người mong muốn”.

JULIAN BREAM (1933-2020)

Julian Bream sinh vào ngày 15/07/1933 tại Battersea, Anh. Ông xuất hiện lần đầu trong một buổi biểu diễn âm nhạc do cha mình là Henry Bream tổ chức. Cha của Bream cũng chính là người đã dạy cho ông những bài học cơ bản của cây đàn guitar. Mặc dù cho cha ông thuyết phục học jazz, nhưng Bream lại chọn vào Royal College of Music và theo học piano, sáng tác, và cello, bên cạnh đó vẫn kiên trì theo đuổi guitar cổ điển. Với quyết tâm không thể lay chuyển của bản thân với cây đàn guitar, Bream đã rời khỏi trường vào năm 1952. Sau đó ông đã phải gia nhập quân ngũ, nơi mà ông đã chơi electric jazz guitar trong nhóm nhạc Royal Artillery suốt ba năm.

Ở độ tuổi 16-17, Bream kiếm tiền ở trường học nhờ việc thường xuyên chơi nhạc nền cho các vở kịch – hàng trăm vở kịch cổ – và được truyền đi qua đài BBC. Ông cảm thấy thích thú với âm nhạc thời kỳ Elizabethan trong lịch sử của nước Anh, và khi việc nghiên cứu âm nhạc cho các vở kịch, ông đã được tiếp cận tới thời đại của âm nhạc này với sự phổ biến của một loại nhạc cụ: Cây đàn lute. “Bằng bản năng của mình tôi cảm nhận được rằng nó là một nhạc cụ tiêu biểu cho âm nhạc của thời kỳ đó, với một vẻ đẹp tuyệt vời, đầy sáng tạo, và đầy sức sống”, ông thuật lại trong cuốn sách của mình. “Và dường như tôi có khả năng đem lại sức sống mới cho dòng âm nhạc này. Tôi như có một sứ mệnh: sẵn sàng giúp đỡ dòng âm nhạc này trên con đường – không như ngày xưa – mà là của hiện tại, mặc dù vẫn giữ nguyên bản chất và tinh thần vốn có của nó”.

Vào buổi đầu của những năm 1950, có rất ít các cầm thủ lute hoặc người dạy nhạc cụ này. Thay cho việc tìm thầy dạy học, Bream đã tự chơi bằng việc thay đổi những kỹ thuật guitar của ông cho phù hợp và áp dụng vào cây đàn lute. Cây đàn lute truyền thống được gảy với đầu ngón tay ở gần ngựa đàn, với âm thanh đơn điệu, và đặc trưng, gần gũi nhưng cũng đầy phong nhã. Tuy nhiên, Bream đã chơi lute bằng móng tay, ông gảy những sợi dây đàn giữa những phím đàn và ngựa đàn, tạo nên một thành quả lớn lao, khác biệt trong âm thanh và tạo nên sự linh hoạt. Điều này rất quan trọng trong việc xử lý âm thanh của nhạc cụ này trong những buổi hòa nhạc độc tấu.

Những thành quả đầu tiên của Bream vào giữa những năm 1950 vượt ra khỏi sự cảm nhận của công chúng yêu âm nhạc. Nhưng sự công nhận Bream với cây đàn lute lớn dần lên khiến cho những người say mê lute truyền thống bắt đầu lên tiếng, họ kịch liệt phê phán cách chơi đàn của ông. Bream đã bị thờ ơ, thừa nhận rằng cách tiếp cận của ông với âm nhạc luôn luôn đấu tranh cho việc biểu lộ tình cảm vượt qua những kỹ thuật. “Sự ngay thật và một trái tim ẩn sau sự xuẩn ngốc, đã cho tôi nghị lực vượt qua tất cả”, ông đã viết như vậy. “Tôi thích chơi lute cổ, với những cảm xúc mạnh mẽ, cũng như với một sự tinh tế và, tôi hy vọng về điều đẹp đẽ đang đón chờ”. Gần 30 năm sau, William Ellis đã đồng ý như vậy. Khi nghe lại những bản nhạc buổi ban đầu của Bream lúc chúng được tái bản, Ellis phát biểu trong American Record Guide rằng những bản thu âm có “rất nhiều điều để những nghệ sĩ trẻ chơi nhạc cụ này học tập. Ẩn dưới những nốt rung và tiếng đàn mạnh mẽ của ông (cho đàn lute nói riêng) là một thứ âm nhạc đầy phong phú, nó thế hiện nhiều khía cạnh trên phương diện của lịch sử (hoặc tôi có thể nói “đầy sắc bén”) của cây đàn này, điều đó giúp những người chơi đàn có một định hướng đúng trong cách học”.

Năm 1960, Bream thành lập Julian Bream Consort, một nhóm nghệ sĩ chơi những nhạc cụ dựa trên kiểu mẫu thời Elizabethan, bao gồm violin, alto flute, bass viol, pandora, cittern và lute, và trên hết, ông muốn kinh qua tất cả các tác phẩm được viết cho loại nhạc cụ này. Nhưng ông không chỉ bằng lòng với việc khám phá mỗi cây đàn lute và âm nhạc cổ của nó. “Một điều bạn phải nhận thức được trong việc này đó là bạn cần tiếp tục phát huy những truyền thống vốn có”, Bream chú thích, thêm nữa “đó là tương lai của guitar, và rằng, mọi thứ dù nhỏ nhất đều quan trọng như quá khứ của chính nó”. Sự thấu hiểu này đã nhắc nhở Bream tìm đến những nhà soạn nhạc cổ điển xuất sắc thời hiện đại như Benjamin Britten, Malcolm Arnold, và William Walton để sáng tác các bản nhạc cho guitar. Toàn bộ những tác phẩm có ảnh hưởng rất nhiều đến guitar cổ điển và một trong số đó, Nocturnal của Britten, từ đó trở thành một tác phẩm chuẩn mực trong vốn tiết mục cho guitar hiện đại.

“Tôi dành tất cả bản thân cho sự thay đổi và phát triển đa dạng hơn của cây đàn”, Bream đã nói với Allan Kozinn trong một cuộc phỏng vấn. “Kinh nghiệm của bạn trong cuộc sống phần lớn được chắt lọc trong những buổi biểu diễn. Khi bạn đã chín chắn hơn, bạn tập trung thể hiện diện mạo của âm nhạc, thứ mà trước đây có lẽ chỉ khiến bạn cảm thấy xúc động”. Vào giai đoạn cuối của những năm 1970 và 1980, Bream đặt cây đàn lute sang một bên và thêm một lần nữa tập trung vào cây đàn guitar. Ông đã quay trở lại với những tác phẩm mới, tìm kiếm những tác phẩm ngoài nằm ngoài kho tàng âm nhạc guitar Tây Ban Nha mà có thể ông đã bỏ sót, và làm một loạt phim với tựa đề Guitarra!, bộ phim đã khám phá sự phát triển của guitar Tây Ban Nha xuyên suốt qua các thời kỳ với vốn tác phẩm hết sức phong phú.

Bream đã quay trở lại với cây đàn lute vào những năm đầu 1990. Ông chơi với một sự khác biệt nhỏ, gần giống với hình thức chơi đàn lute trong lịch sử của nó. Nhưng cách tiếp cận của ông với âm nhạc vẫn không thay đổi; ông vẫn “chắc chắn rằng giá trị của việc bộc lộ cảm xúc trong trình diễn quan trọng hơn nhiều so với việc cố gắng tái thể hiện âm sắc xác thực của cây đàn lute”. Ông còn nói rằng, “không có một tác phẩm guitar nào có được vẻ đẹp như những bản piano sonata của Mozart, hoặc những tác phẩm hoàn hảo ngoài sức tưởng tượng và đầy cảm xúc như những bản tứ tấu cho đàn dây của Beethoven”, ông nói. “[Nhưng] tôi biết rằng tôi có thể làm những việc đơn giản với tự nhiên vốn có, kể cả âm nhạc guitar thời xưa cùng chất thi ca trong đó, thứ mà có thể lôi cuốn được những đôi tai, và cùng với nó tạo nên một nhận định rằng đó là một sự hoàn hảo mang tính hợp lệ cho âm nhạc thời đại ngày nay. Tôi chỉ cần một chút ít tư liệu về nó, không cần quá đặc biệt, và tôi sẽ thực hiện”.

Những điểm nổi bật trong sự nghiệp của Julian Bream trong những năm gần đây đó là buổi phát thanh qua đài BBC và trên truyền hình, chơi guitar concerto của Malcolm Arnold tại buổi hòa nhạc BBC Prom năm 1991, chơi tác phẩm độc tấu cũng như concerto của Takemitsu trong Japan Festival tại London (mùa thu năm 1991) với London Symphony Orchestra. Trong suốt mùa diễn năm 1992-1993, ông đã hai lần biểu diễn tại Wigmore Hall, một lần cho Gala Re-opening Festival tổ chức tại đó, và lần khác là một buổi hòa nhạc đặc biệt dành cho sinh nhật lần thứ 60 của mình. Ông cũng thực hiện những chuyến du lịch xa, qua một loạt nước như Hồng Kông, Đài Loan, Hàn Quốc, Nhật Bản, và chơi tác phẩm Iberia của Albéniz được chuyển soạn cho guitar và dàn nhạc bởi Leo Brouwer. Năm 1994 ông lần đầu tiên biểu diễn tại Thổ Nhĩ Kỳ và Israel, nhận được sự tán dương hết sức nhiệt liệt, và năm sau đó ông chơi nhạc cho bộ phim Don Juan de Marcos của Hollywood.

Năm 1997, trong dịp kỷ niệm 50 năm lần đầu tiên biểu diễn trước công chúng, ông tổ chức một buổi độc tấu tại Cheltenham Town Hall. Một vài tuần sau BBC tổ chức một buổi phát sóng đặc biệt trên tivi với nhan đề “This Is Your Life” dành cho Julian Bream, được làm sau một buổi hòa nhạc kỷ niệm tại Queen Elizabeth Hall ở London.

Những buổi biểu diễn được lên lịch sẵn trong những năm gần đây gồm có một buổi độc tấu tại Philharmonic Hall, Liverpool, một buổi hòa nhạc Kosovo Aid tại St. John’s, Smith Square, London, tại Norfolk and Norwich Festival và trong một tour lưu diễn do UK National Trust tổ chức vào mùa hè và mùa thu năm 2000. Vào tháng 11 năm 2001, ông tổ chức một buổi độc tấu tại Wigmore Hall, kỷ niệm 50 năm lần đầu tiên biểu diễn tại đây kể từ năm 1951. Tháng 10 năm 2003, DVD “Julian Bream – My Life in Music” được phát hành, và ở đó ta có thể thấy được những cống hiến của cuộc đời ông dành cho âm nhạc. Julian Bream được coi là nghệ sĩ đầu tiên (thuộc thời kỳ cuối Thế Chiến II) phổ biến cây đàn guitar cổ điển. Với một khả năng bao quát rộng lớn các tác phẩm, sở hữu những kỹ thuật hoàn hảo cùng phong cách trình diễn độc đáo, đóng vai trò quan trọng trong việc làm hồi sinh những nhạc cụ thời Phục hưng, và một số lượng lớn các bản thu âm để lại đã khiến Julian Bream trở thành một trong những tượng đài khổng lồ của âm nhạc guitar thế kỷ 20.





Sưu tầm

Các bài viết khác:
Phạm Duy: “Tình hoài hương là sự nhớ nhung của tôi với một nửa mảnh đất quê hương mà tôi vừa phải xa lìa”
Phạm Duy: “Tình hoài hương là sự nhớ nhung của tôi với một nửa mảnh đất quê hương mà tôi vừa phải xa lìa”
[ad_1] CA KHÚC "TÌNH HOÀI HƯƠNG" Tên ca khúc: Tình hoài hương Nhạc sĩ sáng tác: Phạm Duy Thể loại: Nhạc quê hương Năm ra đời: 1952 Ca sĩ thể...

Hoàn cảnh ra đời “Bài Tango cho em”: Nhạc phẩm được “thai nghén” trong men say tình ái
Hoàn cảnh ra đời “Bài Tango cho em”: Nhạc phẩm được “thai nghén” trong men say tình ái
[ad_1] VỀ NHẠC PHẨM BÀI TANGO CHO EM Tên ca khúc: Bài Tango cho em Nhạc sĩ sáng tác: Lam Phương Thể loại: Trữ tình Năm ra đời: Thập niên...

Top 3 ca khúc hay nhất của ca sĩ Anh Tú
Top 3 ca khúc hay nhất của ca sĩ Anh Tú
[ad_1] Ca sĩ Anh Tú là một nghệ sĩ tài năng nhưng vắn số, từng nổi tiếng với những ca khúc nhạc ngoại lời Việt. Nguồn: Internet Ca sĩ Anh...

Ca sĩ Hoàng Oanh và kỷ niệm thời thơ ấu đẹp đẽ với nhạc sĩ Lê Thương
Ca sĩ Hoàng Oanh và kỷ niệm thời thơ ấu đẹp đẽ với nhạc sĩ Lê Thương
[ad_1] Ít ai biết được, danh ca nhạc vàng Hoàng Oanh có mối quan hệ thân thiết với cố nhạc sĩ Lê Thương. Nghệ danh của bà được lấy từ...

Top 5 ca khúc vinh danh người lao động của nhạc sĩ Hoàng Vân
Top 5 ca khúc vinh danh người lao động của nhạc sĩ Hoàng Vân
[ad_1] Nhạc sĩ Hoàng Vân đã dành trọn một đời cho sự nghiệp sáng tác, trong đó, ông cho ra mắt rất nhiều ca khúc truyền thống của các ngành...

Chuyện tình nhạc sĩ Hoàng Trọng: Hạnh phúc đến muộn nhưng nhất định sẽ đến
Chuyện tình nhạc sĩ Hoàng Trọng: Hạnh phúc đến muộn nhưng nhất định sẽ đến
[ad_1] Chặng đường nghệ thuật của nhạc sĩ Hoàng Trọng vô cùng rực rỡ, nhưng đường tình của ông lại trái ngược hoàn toàn. Đến tận cuối đời ông mới...

Vì sao ca sĩ Julie đề nghị nhạc sĩ Phạm Duy đưa con đường Duy Tân vào ca khúc “Trả lại em yêu”?
Vì sao ca sĩ Julie đề nghị nhạc sĩ Phạm Duy đưa con đường Duy Tân vào ca khúc “Trả lại em yêu”?
[ad_1] CA KHÚC "TRẢ LẠI EM YÊU" Tên ca khúc: Trả lại em yêu Nhạc sĩ sáng tác: Phạm Duy Thể loại: Trữ tình Năm ra đời: 1972 Ca sĩ...

Ca khúc “Chiều nay không có em”: Sáng tác đầu tay gắn liền với chuyện tình đẹp của Ngô Thụy Miên và vợ
Ca khúc “Chiều nay không có em”: Sáng tác đầu tay gắn liền với chuyện tình đẹp của Ngô Thụy Miên và vợ
[ad_1] CA KHÚC "CHIỀU NAY KHÔNG CÓ EM" Tên ca khúc: Chiều nay không có em Nhạc sĩ sáng tác: Ngô Thụy Miên Thể loại: Tình ca Năm ra đời:...

Chuyện ít biết về bản nhạc tình hiếm hoi trong sự nghiệp sáng tác của “cây đại thụ” Lưu Hữu Phước
Chuyện ít biết về bản nhạc tình hiếm hoi trong sự nghiệp sáng tác của “cây đại thụ” Lưu Hữu Phước
[ad_1] Phía sau bản nhạc tình "Hương giang dạ khúc" là mối tình qua những cánh thư với cô gái Huế của cố nhạc sĩ Lưu Hữu Phước. Amnhac.net Nhạc...

“Bây giờ tháng mấy” – Khúc nhạc đầu tay làm nên tên tuổi Từ Công Phụng
“Bây giờ tháng mấy” – Khúc nhạc đầu tay làm nên tên tuổi Từ Công Phụng
[ad_1] CA KHÚC "BÂY GIỜ THÁNG MẤY" Tên ca khúc: Bây giờ tháng mấy Sáng tác: Từ Công Phụng Thể loại: Tình ca Năm ra đời: 1960 Ca sĩ thể...

Nhạc sĩ Song Ngọc: Sống tận hiến với cuộc đời nghệ thuật đầy rực rỡ
Nhạc sĩ Song Ngọc: Sống tận hiến với cuộc đời nghệ thuật đầy rực rỡ
[ad_1] HỒ SƠ TIỂU SỬ NHẠC SĨ SONG NGỌC Tên thật: Nguyễn Ngọc Thương Nghệ danh: Song Ngọc, Hàn Sinh, Nguyên Hà, Hoàng Ngọc Anh, Anh Tuyến và Phương Sinh...

Top 10 bài hát hay nhất của nhạc sĩ Lê Dinh
Top 10 bài hát hay nhất của nhạc sĩ Lê Dinh
[ad_1] Nhạc sĩ Lê Dinh (1934 – 2020) là một trong những tên tuổi lớn của dòng nhạc vàng trước năm 1975 với sức sáng tác bền bỉ và đa...

Ly rượu mừng” của Phạm Đình Chương: “Xuân khúc kinh điển của nền tân nhạc Việt Nam
Ly rượu mừng” của Phạm Đình Chương: “Xuân khúc kinh điển của nền tân nhạc Việt Nam
[ad_1] CA KHÚC "LY RƯỢU MỪNG" Sáng tác: Phạm Đình Chương Thể loại: Nhạc tiền chiến Năm ra đời: 1952 Thu âm: Ban hợp ca Thăng Long Ca khúc "Ly...

Nhạc sĩ Chung Quân: 16 tuổi cho ra đời kiệt tác bất hủ khiến đời sau nhớ mãi
Nhạc sĩ Chung Quân: 16 tuổi cho ra đời kiệt tác bất hủ khiến đời sau nhớ mãi
[ad_1] HỒ SƠ TIỂU SỬ NHẠC SĨ CHUNG QUÂN Tên thật: Nguyễn Đức Tiến Nghệ danh: Chung Quân Năm sinh - năm mất: 1936 - 1988 Quê quán: Hà Nội...

Hoàn cảnh ra đời “Vũng lầy của chúng ta”: Cuộc tình nồng cháy nhưng đầy trắc trở của Lê Uyên – Phương
Hoàn cảnh ra đời “Vũng lầy của chúng ta”: Cuộc tình nồng cháy nhưng đầy trắc trở của Lê Uyên – Phương
[ad_1] VỀ NHẠC PHẨM "VŨNG LẦY CỦA CHÚNG TA" Tên ca khúc: Vũng lầy của chúng ta: Nhạc sĩ sáng tác: Lê Uyên Phương Thể loại: Nhạc trữ tình Năm...

Hợp âm xem nhiều

01. Yagiri no watashi (Chuyến đò Yagiri – 矢切の渡し) - Funamura Toru

02. Người điên - Nguyễn Thảo Linh

03. Dream about you - Stevie B

04. Total eclipse of my heart - Jim Steinman

05. Niềm tin vẫn còn (Mãi còn nhớ nhau – Il faut croire en demain) - Nhạc Pháp

06. Dấu yêu - Hứa Kim Tuyền

07. Sự im lặng - Trịnh Thiên Ân

08. Trăm năm tình mãi đẹp - Khang Lê

09. Cung tên tình yêu - Long Hoàng Lê

10. Niềm đau dĩ vãng - Nguyễn Văn Đông

11. Đá (Đợi sen nở) - Trịnh Anh Tuấn

12. Chợt nhớ - Nhật Trung

13. Giữ mãi bóng hình em (Huá dì wéi láo – 划地为牢) - Nhạc Hoa

14. Anh có nghe mưa rơi - Huỳnh Nhật Tân

15. Yêu lầm người gian dối - Kim Ny Ngọc

16. Vùi lấp tình đầu - Nguyễn Tấn Tài

17. Chắc chỉ đau thôi mà - Khải Đăng

18. Một kỷ niệm - Lam Phương

19. Tha La xóm đạo - Dzũng Chinh

20. Nghe nói em có đến tìm tôi - Nhạc Hoa

21. Mưa Cali mưa Sài Gòn - Phương Khánh

22. Đò đã sang sông - Lê Dinh

23. Tôi nói gì khi nói về chia tay - Phạm Hồng Phước

24. Mái trường đại dương - Lê Xuân Thọ

25. Anh không muốn bất công với em (Lian Xi – 练习) - Nhạc Hoa

26. Tuổi 16 (Tuổi mười sáu) - Quốc Bảo

27. Vần thơ không đến - Thanh Trang

28. Không phải là giấc mơ - Còng Biển

29. Huyết lệ tình - Trương Lê Sơn

30. Ngàn năm vạn kiếp mãi là anh em - Nguyễn Lê Việt Hùng