Nhạc sĩ Anh Việt Thu hoạt động nghệ thuật tại Sài Gòn. Các nhạc phẩm của ông đã quá quen thuộc với khán giả nhiều thế hệ như: Hai vì sao lạc, Đa tạ, Tám điệp khúc, Người ngoài phố…
Trong đó, “Người ngoài phố” là một trong những ca khúc được yêu thích nhất làng nhạc vàng. Theo nhạc sĩ Thanh Sơn kể lại, Anh Việt Thu đã nhớ lại mối tình đầu khoảng 10 năm trước đó để sáng tác nên “Người ngoài phố”.
“Người đi đi ngoài phố, chiều nắng tắt bên song
Người đi đi ngoài phố, bóng dáng xưa êm đềm
Thành ghế đá chiều công viên
Ngày xưa, ngày xưa đã hết rồi…”
Khi duyên tình lỡ làng, một mình quay lại nơi đã từng ghi dấu kỷ niệm một thời yêu dấu, một mình đi ngoài phố với nỗi buồn hiu quạnh dẫu phố vẫn đông người qua lại. Chiều nắng tắt bên song như chuyện tình ngày xưa lịm tắt.
Người đi đi ngoài phố, nghe hàng ghế đá lặng câm chiều công viên lá đổ. Không còn những buổi hò hẹn để “ngóng em kiên khổ từng giờ”. Cũng không còn những chiều sánh bước bên nhau xào xạc lá vàng bay. Bóng dáng năm xưa giờ mịt mù bụi đỏ thời gian. Chuyện ngày xưa tựa như cơn mộng đã tan thành mây khói.
Hai từ “ngày xưa” được lặp đi lặp lại nhiều lần với tiết tấu dần dần trùng xuống tựa như nỗi niềm buồn thương luyến nhớ và “ngày xưa đã hết rồi” nghe như lời thở dài tiếc nuối xót xa…
“Người đi đi ngoài phố, chừng bỡ ngỡ bơ vơ
Người đi đi ngoài phố, mấy dấu chân lạc loài
Hình bóng cũ người xa xưa
Còn đâu, còn đâu?
Tình duyên đã lỡ làng…”
Người đi đi ngoài phố giờ đây bỡ ngỡ bơ vơ với con đường từng kề vai chung bước, cùng ước mộng êm đềm, cùng mơ về tương lai hạnh phúc. Giờ đây, chỉ còn mình ta lẻ bóng, đường xưa cảm giác xa lạ vô cùng. Lửa nồng yêu đương ngày nào đã vụt tắt và cuộc “đời vắng em rồi say với ai”.
Bước chân đi lạc loài trên hè phố cũ, anh cô đơn chỉ còn lại bóng mình lẻ loi. Dáng kiều năm xưa đã thành bóng cũ, mịt mờ trong hư không? Tình yêu còn đâu, còn đâu? Khi em bây giờ như cánh chim bay về phương trời xa lạ. Những nốt nhạc lại chùng xuống tựa như lời muộn đau thương thảng thốt pha chút đắng cay:
“Thôi chia tay nhau từ đây, nghe nước mắt vây quanh
Biết lỡ yêu đương, sẽ đau thương suốt cả một đời
Nhưng mấy khi tình đầu, kết thành mong ước
Mấy khi tình đầu, kết trọn mộng đâu em…”
Tình yêu trong trái tim còn đậm đà thiết tha lắm, tâm tình của người đi trên phố sâu nặng lắm mới “nghe nước mắt vây quanh” khi chay tay nhau. Lời nhạc như lời trần tình của kẻ si tình, khóc nghẹn cho duyên kiếp lỡ làng, mang vết thương lòng suốt đời.
Dẫu đau thương khi tình duyên không thành nhưng tác giả không hề hờn giận, oán trách người cũ. Bởi xưa nay, tình đầu luôn là tình dang dở. Như để tự an ủi về duyên phận lỡ làng của mình.
“Xin từ giã đường phố trắng mưa mau
Làm chim bay mỏi cánh
Nước mắt đêm tạ từ
Thành phố cũ người yêu xưa
Còn đâu, còn đâu? Giờ đây xin giã từ”
Đoạn cuối của ca khúc tựa như lời giã từ với giai điệu thương sầu tha thiết. Đường phố vui năm xưa bên nhau bên giờ là “đường phố trắng mưa mau”. Mưa trắng ngoài trời hay mưa trắng trong lòng, đều mang niềm ray rứt tiếc nhớ mộng xưa.
Người đi đi ngoài phố, thương hoài không nguôi về kỷ niệm êm đềm của mối tình đầu. Trước khi rời phố cũ, xin từ giã đường xưa để mai “làm chim bay mỏi cánh” về phương trời khác. Nỗi buồn thương đọng hết trong câu hát “nước mắt đêm giã từ”.
Mối tình đầu dang dở nhưng lại là chuyện tình khắc cốt ghi tâm, chứa đựng những kỷ niệm đầu đời trong sáng nhất…
