‘Vết sẹo’ cuộc đời của Đại tá, NSND Kiều Lê

NSND, Đại tá Lữ Kiều Lê hiện giữ chức Chủ nhiệm Khoa Múa tại Trường Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội. Chị là một trong những gương mặt tiêu biểu của nghệ thuật múa Việt Nam. Hơn 30 năm cống hiến, 20 năm gắn bó với sự nghiệp giảng dạy, nữ nghệ sĩ trở thành biểu tượng của sự sáng tạo và lòng nhiệt huyết.

“Con nhà nòi” và khát khao gắn bó nghiệp múa

NSND Kiều Lê sinh ra trong một gia đình có truyền thống nghệ thuật, bố là nhạc công chơi saxophone, mẹ là diễn viên múa thuộc Đoàn ca múa kịch Nghệ An (nay là Đoàn ca múa nhạc dân tộc Nghệ An). 

Thuở nhỏ, chị thường theo bố mẹ đến đoàn, lê la ở cánh gà rồi tập bắt chước các động tác múa. Khi vở kịch được công diễn, Kiều Lê đã thuộc nhuần nhuyễn, khiến các cô chú trong đoàn nhận thấy năng khiếu của chị. Sau đó, bố mẹ đã cho Kiều Lê theo học tại cung thiếu nhi và tham gia nhiều chương trình văn nghệ.

Lên 11 tuổi, Kiều Lê có cơ hội du học múa tại Nga nhưng do còn bé, bố mẹ chưa yên tâm để chị đi xa. Sau này Trường Cao đẳng Múa Việt Nam (nay là Học viện Múa Việt Nam) tuyển học viên, Kiều Lê được nhận. 

Mẹ ủng hộ nhưng bố lại không muốn chị theo con đường nghệ thuật đầy chông gai này. Vì thế, nhiều lần Kiều Lê bị bố nhốt ở nhà, không cho đi theo đến đoàn xem, bắt chước múa nữa. 

Trước khi nhập học, Kiều Lê và bố thỏa thuận một bản cam kết với nội dung: “Con đi học phải ngoan, vất vả phải vượt qua, sau này kết quả ra sao cũng phải chịu vì đây là con đường mình đã chọn…”.

Được sự động viên của gia đình, cô bé Kiều Lê khi tròn 15 tuổi đã rời quê hương để theo học ngôi trường mơ ước. Tại trường múa, các thầy cô đánh giá Kiều Lê nhiệt huyết, say mê với nghề. Nhận thấy tiềm năng của học trò, NSND Nguyễn Văn Quang, khi đó là Hiệu trưởng nhà trường đã viết đơn, giới thiệu Kiều Lê học tiếp ở Trường Đại học Sân khấu – Điện ảnh Hà Nội. Ở đây, Lê học song song huấn luyện và biên đạo múa.

Vết sẹo – chứng tích với nghề

Gắn bó với nghệ thuật múa không chỉ là một lựa chọn, mà còn là sự hy sinh. Với NSND Kiều Lê, đó là mồ hôi, nước mắt, thậm chí cả những vết thương khó lành.

Nhớ lại một tai nạn trong quá trình tập luyện, NSND Kiều Lê chia sẻ có lần chị thực hiện động tác nâng người lên cao, không may bị ngã do bạn diễn đuối sức sau nhiều buổi biểu diễn liên tục. Cú ngã mạnh khiến nghệ sĩ phải khâu nhiều mũi ở đầu gối và nằm viện hai tuần. May mắn, chị không bị nội thương.

“Trên người tôi có vô số vết thương, thậm chí để lại sẹo. Với nghệ sĩ múa, tai nạn là chuyện bình thường. Nhưng vì đam mê, chúng tôi tự chữa lành để tiếp tục cống hiến”, chị tâm sự.

Tâm huyết với sự nghiệp trồng người

Năm 1998, Lữ Kiều Lê nhận công tác tại Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Quân đội (nay là Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội). Với kiến thức sâu, tư duy sáng tạo và lòng nhiệt huyết, chị được giao dàn dựng múa cho các chương trình lớn như vở nhạc kịch Đất nước đứng lên, các tiết mục múa trong SEA Games 22, Paragames…

Hơn hai thập kỷ gắn bó với sự nghiệp giảng dạy, NSND Kiều Lê luôn trăn trở làm sao để nghệ thuật múa đến gần hơn với khán giả và giúp thế hệ trẻ có nền tảng vững chắc.

Với vai trò giảng viên, chị không chỉ dạy kỹ thuật mà còn truyền cảm hứng từ chính trải nghiệm của mình. Nữ Đại tá tâm niệm: “Muốn tác phẩm múa sống mãi, người nghệ sĩ phải cảm nhận được vẻ đẹp từ cuộc sống. Dù kỹ thuật tốt đến đâu, điều quan trọng vẫn là sự giản dị”.

Chị thừa nhận có lúc dành thời gian cho công việc nhiều hơn gia đình, nhưng may mắn có hậu phương vững chắc luôn ủng hộ. 

Được biết, chị có hai con trai. Cậu út nối bước mẹ theo nghệ thuật, hiện là vũ công trong nhóm nhảy có tiếng tại Hà Nội.

Múa “Vọng nguyệt” – NSND Kiều Lê biên đạo:

Ngọc Hà (tổng hợp)
Ảnh: ĐHVHNTQĐ