“Thiên đường cỏ cây” trong ca khúc Đồng Xanh (Green Fields – lời Việt Lê Hựu Hà) – Ta yêu đồng xanh như đã yêu thương con người…

Từ khi được ra mắt công chúng hơn 60 năm trước, ca khúc nhạc Mỹ mang tên Greenfields luôn hiện diện trong danh sách ca khúc tiêu biểu của dòng nhạc folk đương đại. Đầu năm 1960, ca khúc này lần đầu được ban The Brothers Four giới thiệu và ngay lập tức được người yêu nhạc đón nhận ở nhiều nơi trên thế giới, trong đó có miền Nam Việt Nam, khi nó được những quân nhân Mỹ mang đến Việt Nam và ảnh hưởng đến giới thưởng ngoạn trẻ tuổi nơi đây.

Năm 1974, Greenfields được nhạc sĩ Lê Hựu Hà viết lời Việt với tựa đề mang tên Đồng Xanh. Không chỉ tựa đề được đặt sát nghĩa, mà nội dung bài hát cũng được soạn đúng theo nội dung gốc. Những người yêu nhạc, có lẽ ai cũng ít nhất được vài lần được nghe qua qua giai điệu thật nhẹ nhàng, man mác buồn này:

Đồng xanh là chốn đây
thiên đàng cỏ cây
là nơi bầy thú hoang
đang vui đùa trong nắng say

đây những bờ suối vắng
im phơi mình bên lùm cây
đây những dòng nước mát
khẽ vươn tay về thung lũng

và những đôi nhân tình
đang thả hồn dưới mây chiều

Ca khúc này có thể xem là mẫu mực của việc chuyển thể lời Việt cho nhạc ngoại, đã tái hiện được các hình ảnh trong ca khúc gốc, lại có thể truyền tải được ý nghĩa chính của bài ca bằng những ngôn từ rất bình dị, gần gũi với người nghe nhạc Việt.

Bài hát gốc của The Brothers Four có được sức hút bằng tính chất giản dị của giai điệu, với phần đệm rất ấm áp của đàn ghi ta thùng, và các phần bè thì hòa quyện vào nhau, nhẹ nhàng không quá cầu kỳ phức tạp, tạo ra cảm xúc tự nhiên nơi người nghe. Nhạc sĩ Lê Hựu Hà đã phần lại giữ lại những tinh thần đó khi chuyển lời Việt và đưa cho ban Mây Trắng hát. Lúc này Ban Phượng Hoàng đã tan rã, nhạc sĩ Lê Hựu Hà hợp tác cùng Quang Thuận và 3 giọng ca Trung Hành, Tuấn Dũng, Cao Giảng thành lập ban Mây Trắng:

ban Mây Trắng hát Đồng Xanh năm 1974

Bài hát được chia thành 3 phần, phần đầu là khung cảnh bình yên của một đồng quê tươi mát. Ở đó có cỏ cây hoa lá, có chim muông và những bầy thú hoang sống thanh bình bên những bờ suối vắng, lùm cây… Và đặc biệt, ở nơi đó có những đôi nhân tình.

Trong cuộc sống bộn bề lo toan, khi đã mệt mỏi với những bon chen ở đời, hình như ai cũng đã từng mơ về một nơi chốn đồng xanh, muốn rũ bỏ đi những gió bụi thành thị để về nơi bình yên có dòng suối trong để tắm mát tâm hồn, rồi cùng dạo chơi thong dong bên cạnh người mình yêu quý nhất.

Tình yêu làm cho cuộc đời này có ý nghĩa, khi mà xác thân này có không còn nữa thì tình yêu là thứ duy nhất có thể trở thành vĩnh cửu. Nhưng chua chát thay, có tình yêu vĩnh cửu thì cũng có tình yêu mong manh như mây chiều, và khi tình yêu bỏ ra đi thì thiên đường cũng sụp đổ:

Đồng xanh giờ vắng tênh
dưới trời lãng quên
còn đâu bầy thú hoang
đang vui đùa trong nắng êm

đâu những bờ suối vắng
im phơi mình bên lùm cây
đâu những dòng nước mát
khẽ vươn tay về thung lũng

và những đôi nhân tình xưa
đã lìa cách xa rồi

AC&M hát Đồng Xanh

Ta yêu đồng xanh
như đã yêu thương con người
ta thương đôi tình nhân kia
như gió thương yêu mây trời

nhưng sao giờ đây
chẳng thấy ai chung quanh ta
đất trời như bãi tha ma
trên đồng hoang cỏ cháy…

Đoạn thứ 2 của bài hát, cả lời Việt lẫn nguyên tác, là sợ đổ vỡ của một thiên đường. Khi nhân tình ra đi, thì đồng xanh kia cũng trở thành tàn úa trong mắt người tình si, và cả đất trời u ám như một bãi tha ma đồng hoang cỏ cháy.

Anh chàng đứng ngơ ngẩn giữa mây chiều, ngẩn mặt nhìn trời cao xanh, nhưng vẫn không bao giờ biết được lý do vì sao người yêu rời khỏi chốn thiên đường này:

I’ll never know what,
Made you run away.
How can I keep searching
When dark clouds hide the day…

I only know there’s,
Nothing here for me.
Nothing in this wide world,
Left for me to see.

Nơi này còn lại gì cho anh? Thung lũng yêu đương vẫn còn kia, nhưng dòng suối vắng đã không còn reo vui nữa mà đang buông lời oán than, bầy muông thú đang ngậm ngùi ủ rũ giữa trời bơ bơ. Thiên đường kia làm gì có thật, đó chỉ là tâm trạng của người mà thôi, và khi đã mất đi người yêu rồi thì không còn gì là ý nghĩa trong đời này nữa…

Và giờ ta còn đứng đây
giữa vùng hắt hiu
trời không một chút mây
đã khô cằn như đáy tim

sao ta còn đứng mãi
như người tình mong đợi ai
sao ta còn đứng mãi
để nghe tâm hồn tê tái

và đã bao năm rồi
ta đứng chờ
giữa cánh đồng

Ở đoạn thứ 3 của bài hát là sự ngóng đợi trong vô vọng của người tình si, ao ước mong đợi sẽ có một ngày được gặp lại nhau, để cánh đồng xanh tươi trở lại. Nhưng bao giờ thì người về? không ai có thể biết được điều đó, cũng như là không ai biết vì sao người đã ra đi.

Đồng Xanh trong bài hát này dường như chỉ là một thiên đường trong tâm tưởng, được một người tưởng tượng ra khi vẫn đang đắm đuối trong mật ngọt tình yêu. Lúc đó thì người nhìn ở đâu cũng chỉ thấy một màu xanh tươi mát, như là thiên đường rộng lối dẫn người bước vào. Nhưng rồi khi người yêu ra đi, thiên đường sụp đổ, tất cả những ảo mộng được xây đắp lên bằng trí tưởng tượng đã vỡ vụn.

Bao năm qua rồi, người tình si vẫn đứng ở cánh đồng cũ, mong bước chân người trở về để xanh lại cánh đồng xưa, để bầy cỏ cây, muôn thú lại được reo vui bên bở suối trải dài khắp thung lũng của yêu đương…

bài nhạc gốc của The Brothers Four

Still I’ll keep on waiting, until you return.
I’ll keep on waiting, until the day you learn.
You can’t be happy, while your heart’s on the roam,
You can’t be happy until you bring it home.
Home to the green fields, and me once again.

Đông Kha
Bản quyền bài viết của nhacxua.vn