Quốc Thiên – làm ơn mắc oán?

Quốc Thiên bị kiện

Chiều ngày 9/6, công ty truyền thông TTV tổ chức buổi gặp mặt báo chí để công bố chính thức việc khởi kiện ca sĩ Quốc Thiên liên quan đến tranh chấp bản quyền ca khúc Mối Tình Không Tên. Thông tin thu hút sự chú ý của khán giả. Với người hay xem show Quốc Thiên, Mối Tình Không Tên là ca khúc khá quen thuộc, được nam ca sĩ trình diễn nhiều lần trong khoảng 1 năm đổ lại đây. Bản cover của Quốc Thiên cũng rất nổi tiếng, viral đến mức nhiều người lầm tưởng Mối Tình Không Tên là sản phẩm của anh. 

Thực ra, Mối Tình Không Tên do nhạc sĩ Lê Chí Trung sáng tác và được ca sĩ Đình Nguyễn giới thiệu lần đầu vào tháng 9/2023. Theo đại diện TTV, công ty đã ký hợp đồng mua độc quyền ca khúc trong thời hạn 5 năm, trao toàn quyền biểu diễn và khai thác cho Đình Nguyễn. Tuy nhiên, trong thời gian gần đây, Quốc Thiên bị cho là đã sử dụng bài hát này tại nhiều chương trình biểu diễn có yếu tố thương mại mà không có sự cho phép từ phía công ty, vi phạm nghiêm trọng quyền sở hữu hợp pháp của TTV.

Trước đây, khi ca khúc vừa ra mắt, TTV từng cấp quyền biểu diễn cho một số ca sĩ, trong đó có Quốc Thiên và Trung Quân nhằm lan tỏa bài hát đến khán giả. Tuy nhiên, đến tháng 8/2024, công ty yêu cầu dừng việc biểu diễn để tập trung đẩy mạnh chiến lược độc quyền cho ca sĩ chính là Đình Nguyễn. 

Đình Nguyễn bức xúc cho biết, dù TTV đã thông báo rõ ràng, Quốc Thiên vẫn tiếp tục trình diễn bài hát mà không xin phép, một lần vào cuối 2024 và 2 lần vào đầu năm 2025. Tại buổi họp báo, TTV công bố loạt bằng chứng bao gồm ảnh chụp màn hình, văn bản khởi kiện và cả video ghi lại phần phát biểu của Quốc Thiên trong một show diễn hồi tháng 5, nơi anh lên tiếng về việc bị “cấm hát” ca khúc này. 

Phía công ty cho rằng phát ngôn này không chỉ gây hiểu nhầm mà còn cho thấy nam ca sĩ không có thiện chí hợp tác hay giải quyết mâu thuẫn một cách hòa bình. Họ cũng khẳng định đã hoàn tất thủ tục pháp lý, nộp đơn kiện và đang xử lý tại tòa. Ca sĩ Đình Nguyễn chưa bàn đến mức bồi thường thiệt hại nhưng mong muốn Quốc Thiên phải dừng ngay việc biểu diễn ca khúc đồng thời xin lỗi công khai. 

Sau khi thông tin khởi kiện được công bố, đại diện Quốc Thiên xác nhận với chúng tôi đã biết về vụ việc nhưng từ chối bình luận thêm, cho biết mọi vấn đề sẽ được ủy quyền cho luật sư giải quyết. Câu chuyện bản quyền đang nhận được nhiều sự quan tâm từ công chúng, đồng thời thu về nhiều ý kiến trái chiều. 

Quốc Thiên làm ơn mắc oán? 

Một chi tiết nổi cộm trong vụ kiện của Quốc Thiên chính là ban đầu, anh được mời thể hiện ca khúc Mối Tình Không Tên. Phía TTV cấp quyền biểu diễn và cho phép Quốc Thiên đăng 2 video cover ca khúc này lên YouTube chính chủ. Và không thể phủ nhận, bản thân Quốc Thiên đã giúp Mối Tình Không Tên trở nên viral nhờ những sân khấu live và video cover. 

Mạng xã hội bùng nổ tranh luận với nhiều ý kiến trái chiều về việc Quốc Thiên bị kiện. Vụ việc không chỉ đặt ra vấn đề pháp lý mà còn chạm đến một câu hỏi lớn hơn: đâu là ranh giới giữa tôn trọng bản quyền và cái gọi là “duyên âm nhạc” – khi một bài hát sống lại hoặc nổi tiếng nhờ giọng hát của người khác, không phải chính chủ?

Rất nhiều khán giả lên tiếng ủng hộ TTV, cho rằng việc kiện là cần thiết để bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ. Theo đó, Quốc Thiên là nghệ sĩ chuyên nghiệp, từng tham gia nhiều chương trình lớn, không thể không hiểu về bản quyền. Dù có góp phần đưa bài hát đến gần khán giả nhưng điều đó không thể làm lu mờ trách nhiệm pháp lý. Việc sử dụng bài hát cho mục đích thương mại khi quyền khai thác đã thuộc về đơn vị khác là điều không thể biện minh. Quốc Thiên lâm vào thế khó khi trước đó, nhạc sĩ Lê Chí Trung cho phép biểu diễn chỉ thông qua tin nhắn, không có hợp đồng pháp lý. Thông tin này được Lê Chí Trung xác nhận ở sự kiện.

Tuy nhiên, ngược lại, không ít người lại đứng về phía Quốc Thiên, cho rằng anh đang “làm ơn mắc oán”. Vì ngay từ đầu, Quốc Thiên không chủ đích xin hát ca khúc này. Đến khi bài hát viral và được nhiều người yêu thích thì ekip sở hữu độc quyền lại yêu cầu ca sĩ cover không hát nữa. Bản thân ca sĩ Đình Nguyễn cũng thừa nhận nhờ Quốc Thiên mà Mối Tình Không Tên nổi lên, được khán giả biết đến. 

Fan Quốc Thiên cho biết, từ đầu năm nay nam ca sĩ đã không còn biểu diễn Mối Tình Không Tên. Trong show diễn hồi tháng 4, người hâm mộ yêu cầu, Quốc Thiên đã gọi điện với phía TTV xin phép biểu diễn. TTV thì thông tin đã từ chối nhưng Quốc Thiên vẫn hát, đó là lý do công ty này “đánh gậy” 2 video cover trước đó đã cho phép Quốc Thiên đăng lên YouTube của mình. Việc bị đánh bản quyền ảnh hưởng rất nhiều đến kênh YouTube nghệ sĩ, đó cũng là lý do Quốc Thiên bất bình, tâm sự với fan về việc bị cấm hát Mối Tình Không Tên như trong video TTV chiếu tại sự kiện. 

Từ vụ việc này, công chúng đặt vấn đề về hiện trạng phổ biến hiện nay: một bài hát mới có thể không được chú ý ngay khi ra mắt, nhưng chỉ cần một nghệ sĩ phù hợp cất tiếng hát, dù không phải bản chính thức mới có thể tạo nên sức lan tỏa mạnh mẽ. Thậm chí có những bài hát đã ra mắt từ lâu nhưng đến khi một bản cover xuất hiện trên TikTok hay YouTube thì mới bùng nổ trở lại. 

Trường hợp của Quốc Thiên với Mối Tình Không Tên đã xảy ra tương tự với Ai Chung Tình Được Mãi – ca khúc được thể hiện đầu tiên bởi ca sĩ Đinh Tùng Huy, nhưng chỉ khi Trung Quân cover lại bằng chất giọng nội lực và cảm xúc dạt dào mới bùng nổ trên các nền tảng mạng xã hội. Hay như trường hợp Ngày Mai Người Ta Lấy Chồng của nhạc sĩ Đông Thiên Đức, phiên bản đầu được ca sĩ Thành Đạt thể hiện. Nhưng phải đến khi Anh Tú Voi Bản Đôn hát ở The Masked Singer, bài hát mới bùng nổ thành hiện tượng. Ở những trường hợp này, nhạc sĩ, ca sĩ bản gốc và ca sĩ cover giúp bài hát viral đều không nảy sinh mâu thuẫn như Quốc Thiên và TTV. Cốt yếu là cách hai bên đối thoại, thỏa thuận với nhau để có hướng đi chung, bởi nói một cách khách quan thì ở phía ca sĩ cover lẫn nhạc sĩ có bài hát nổi tiếng nhờ cover – đều là đôi bên cùng có lợi. 

Một số khán giả trung lập ủng hộ tôn trọng luật bản quyền, nhưng cũng đồng thời đặt vấn đề về “lằn ranh lý – tình” trong câu chuyện lần này. Phát ngôn của Quốc Thiên cho rằng “nếu cứ giữ khư khư một bài hát thì bài đó sẽ chết”, khiến không ít người cảm thấy anh đang nói lên nỗi lòng của nhiều ca sĩ hiện nay. 

Việc TTV từng mời Quốc Thiên hát và sau đó đơn phương thu hồi quyền diễn ca khúc tạo ra vùng xám, khiến nhiều người đặt câu hỏi: liệu giữa nghệ sĩ và công ty đã có thỏa thuận đủ rõ ràng chưa, và khi nào thì tình nghĩa nên nhường chỗ cho luật pháp? Dư luận tiếp tục chia rẽ, nhưng một điều có thể thấy rõ: vụ kiện này không chỉ đơn thuần là chuyện tranh chấp bản quyền, mà còn là một phép thử cho cách nghệ sĩ và các nhà làm show nhìn nhận lại sức mạnh bản quyền và mối quan hệ giữa nghệ sĩ, bài hát với công chúng.