Khi nghệ sĩ “khua môi múa mép”
Vụ việc nhóm Ngũ Hổ Tướng gồm 5 ca sĩ: Ưng Hoàng Phúc, Dương Ngọc Thái, Khánh Phương, Lâm Chấn Huy và Lưu Hưng phát hành MV Anh em trước sau như một quảng cáo lộ liễu một trang web cá độ bất hợp pháp gây xôn xao dư luận.
Đáng quan tâm không kém là thái độ thách thức, né tránh trách nhiệm đến từ người trong cuộc.
Cụ thể, ca sĩ Ưng Hoàng Phúc đăng Facebook: “Tôi không quảng cáo cho thương hiệu này. MV ra mắt lúc 19h ngày 18/9 trên các nền tảng không có hình ảnh liên quan đến thương hiệu đó”.
Anh né tránh cách gọi đúng bản chất là “web cá độ” hoặc “nhà cái”, biến câu chuyện thành tranh cãi về quảng cáo cho thương hiệu thông thường.
Khi bị một khán giả chất vấn, ca sĩ còn đối đáp: “Em xem ở đâu thấy anh quảng cáo vậy? Khi nào thấy anh cầm trực tiếp hãy nói. Mạng bây giờ nhiều tin rác lắm em”.
Thành viên khác của Ngũ Hổ Tướng là ca sĩ Khánh Phương nói nhận quảng cáo vì tin vào giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, tưởng nhầm nhà cái kia là “công ty truyền thông và giải trí”.
Tương tự Ưng Hoàng Phúc, anh cũng dùng lối nói giảm, nói tránh như “lời mời hợp tác tài trợ”, “ghép vài cảnh có logo”, “chỉ xuất hiện vài phân cảnh nhỏ”… hòng thay đổi bản chất sự việc.
Ngay cả khi tỏ ra hối lỗi, từ bài đăng xin lỗi đến bình luận, ca sĩ này vẫn liên tục nhắc đến tên web cá độ này.
Dù không liên quan vụ việc của nhóm Ngũ Hổ Tướng, ca sĩ Trang Pháp vẫn bị réo tên do từng công khai quảng cáo cho website cờ bạc rồi âm thầm gỡ bỏ.
Sau nhiều năm im lặng, lần đầu tiên phía Trang Pháp lên tiếng phản hồi. Theo người quản lý, nữ ca sĩ chụp những bức ảnh đầy rẫy logo web đánh bạc vì “không được cung cấp thông tin cụ thể về đơn vị tài trợ cho giải đấu và đội bóng”.
Cách giải thích này gây hiểu nhầm rằng Trang Pháp đứng ngoài mối quan hệ tài trợ giữ web đánh bạc và giải đấu. Tuy nhiên, bức ảnh cô mặc áo có logo nhà cái là minh chứng rõ nhất cho mối quan hệ trực tiếp giữa nữ ca sĩ và web đánh bạc nói trên.
Vì vậy, phát ngôn “Trang Pháp không liên quan tới hoạt động quảng cáo của đơn vị tài trợ” thiếu thuyết phục và khó chấp nhận.
Không chỉ Trang Pháp, các nghệ sĩ còn lại là MLee, Băng Di và Thùy Anh đều đăng nhiều bài viết, hình ảnh kêu gọi theo dõi trang web cá độ trực tuyến kèm hashtag.
Nói “không biết” nhưng đi hát nhiệt tình cho nhà cái
Bị lên án vì quảng cáo đánh bạc, Khánh Phương nói không biết công ty M. là nhà cái. Thực tế ngược lại, ca sĩ này có mối quan hệ thân thiết với nhiều “trang web cá cược uy tín số 1 châu Á”.
Ngày 6/6, anh hát ở chương trình mừng sinh nhật của nhà cái M. xuất hiện trong MV Anh em trước sau như một.
Ngày 5/7, Khánh Phương tham gia đêm nhạc do website cờ bạc H. chuyên cung cấp loại hình bị cấm hoạt động và quảng cáo tại Việt Nam.
Tháng 3 vừa qua, ca sĩ biểu diễn cho sự kiện của một “nhà cái cá cược trực tuyến được nhiều người chơi lựa chọn”.
Tháng 12/2024, anh biểu diễn tại lễ ra mắt thương hiệu F – với lời tự quảng cáo là “trang game cá cược uy tín số một Việt Nam”.
Cũng vào năm ngoái, Khánh Phương gây tranh cãi khi quay clip, livestream cùng Bảo L – một nhân vật tai tiếng chuyên lôi kéo người dùng mạng tham gia chơi bài trực tuyến để đổi đời.
Khi bị phát hiện, anh lại giở bài “bị gài” và tuyên bố kiện Bảo L để tự bảo vệ mình nhưng kết quả vụ kiện mãi mãi là ẩn số.
Bên cạnh Khánh Phương, nhiều ca sĩ tên tuổi từng biểu diễn tại sự kiện của các nhà cái phi pháp như: Thiều Bảo Trâm, Lâm Chấn Huy, Phạm Trưởng, Blacka, Hồ Quang Hiếu, Châu Khải Phong…
Phát ngôn thiếu trách nhiệm
Trao đổi với phóng viên VietNamNet, luật sư Lê Kim Xuyến – Công ty Luật Trần Bá Học cho biết cá độ, cờ bạc… gọi chung là hành vi đánh bạc bị cấm kinh doanh quy định tại phụ lục I Nghị định số 59/2006/NĐ-CP ngày 12/6/2006 của Chính phủ.
Căn cứ khoản 1 Điều 7 Luật Quảng cáo 2012, quảng cáo cá độ, cờ bạc là hành vi vi phạm pháp luật.
“Việc đăng nội dung ẩn ý, lấp lửng, xóa nhanh hoặc dùng từ lóng thay thế để quảng cáo sản phẩm bị cấm là hành vi lách luật. Dù hình thức khác đi nhưng mục đích cuối cùng vẫn là truyền tải thông tin quảng cáo về sản phẩm bị cấm nên hành vi này vẫn vi phạm quy định của pháp luật về quảng cáo”, chị nhận định.
Về phản hồi của các nghệ sĩ nổi tiếng, luật sư Xuyến nói những cách diễn đạt như “không biết”, “không liên quan”, “không được cung cấp thông tin cụ thể về đơn vị tài trợ”… cảm tính và thiếu trách nhiệm; đồng thời đã thừa nhận vi phạm nghĩa vụ kiểm tra sản phẩm của cá nhân khi thực hiện hành vi quảng cáo heo khoản 2 Điều 14 Luật Quảng cáo 2012.
Về chế tài, theo Điều 33 Nghị định 38/2021/NĐ-CP, hành vi quảng cáo hàng hóa, dịch vụ cấm kinh doanh có thể bị phạt tiền từ 70 – 100 triệu đồng, đồng thời buộc tháo gỡ, tháo dỡ, xóa quảng cáo hoặc thu hồi sản phẩm báo, tạp chí in có quảng cáo vi phạm.
Theo Điều 101 Nghị định 15/2020/NĐ-CP, sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 14/2022/NĐ-CP, quảng cáo đánh bạc, cá độ là hành vi lợi dụng mạng xã hội để cung cấp, chia sẻ thông tin, phục vụ đánh bạc, có thể bị phạt 10-20 triệu đồng.
Trường hợp có dấu hiệu của tội phạm, người quảng cáo có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định tại điểm c khoản 2 Điều 322 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 12/2017/QH14.
Cụ thể, người sử dụng mạng internet, mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử để phạm tội có thể bị phạt tù từ 5 – 10 năm.
Luật sư Xuyến nhận định mức xử phạt hành chính hiện hành không quá nhẹ. Tuy nhiên, với nhóm cá nhân có sức ảnh hưởng lớn trên mạng xã hội hoặc nghệ sĩ nổi tiếng, chế tài như vậy chưa đủ sức răn đe.
“Thù lao từ một hợp đồng quảng cáo họ nhận được có thể cao hơn gấp nhiều lần mức phạt tối đa theo quy định hiện nay. Nguồn thu từ việc quảng cáo cao vượt trội so với chế tài xử phạt vô hình trung trở nên thiếu sức răn đe, dẫn đến hành vi vi phạm có nguy cơ tái diễn”, chị nói.
Theo luật sư, để giảm bớt tình trạng này, ngoài việc nghiên cứu nâng mức phạt còn cần tăng cường hoạt động khiếu nại, tố cáo vi phạm từ cộng đồng cũng như hoạt động xác minh, xử lý nghiêm, đảm bảo không bỏ lọt các hành vi vi phạm từ cơ quan có thẩm quyền.
Đồng thời, cần đẩy mạnh việc công khai, tuyên truyền việc xử lý các hành vi vi phạm này trên các phương tiện thông tin đại chúng nhằm tạo hiệu ứng răn đe, phòng ngừa chung trong xã hội, nhất là đối với những người có sức ảnh hưởng lớn tới cộng đồng.
Mi Lê
