Niềm vui cuối và ngón đàn bầu huyền diệu của nghệ sĩ Phạm Đức Thành vừa qua đời

Gia đình thông báo nghệ sĩ đàn bầu Phạm Đức Thành qua đời vào 5h41′ sáng 22/8 tại nhà riêng, hưởng thọ 69 tuổi.

Nghệ sĩ đàn gạo cội sở hữu hàng chục clip chơi đàn triệu lượt xem

Nghệ sĩ Phạm Đức Thành không truyền thông rầm rộ tên tuổi nhưng tiếng đàn và hình ảnh người đàn ông tóc xõa dài với ngón đàn bầu lả lướt, điêu luyện lại vô tình trở nên quen thuộc với nhiều thế hệ khán giả, kể cả người trẻ. 

Tên tuổi ông gắn với các tác phẩm bất hủ như: Chị tôi, Mùa hoa anh đào, Tiếng xưa, Lý ngựa ô, Ngồi tựa mạn thuyền, Hương xưa… đặc biệt là bài Lòng mẹ với 16 giây intro nổi tiếng.

Đoạn intro này được yêu thích, sử dụng rộng rãi làm nhạc nền của nhiều video, nhất là các video về tình cảm gia đình, đạo làm người và bài học sống. 

Những năm gần đây, bên cạnh các bài “kinh điển”, Phạm Đức Thành còn được người trẻ biết đến rộng rãi khi cover nhạc ngoại hoặc nhạc trẻ như: Sóng gió (Jack), Vém rèm châu (Hoắc Tôn), Arirang (dân ca Hàn Quốc), Sakura Sakura (dân ca Nhật Bản); Ue o muite arukou (Hachidai Nakamura), Fate (nhạc phim King and the clown)…. 

Hiếm nghệ sĩ đàn gạo cội sở hữu hàng chục clip chơi đàn triệu lượt xem như Phạm Đức Thành. Ông đã chăm chỉ làm việc, phát hành sản phẩm đều đặn đến những tuần cuối cùng trong đời. 

Những bài đăng gần nhất, ông còn hãnh diện cảm ơn những thính giả đã ủng hộ để các sản phẩm lên top nghe nhiều. 

“Lòng mẹ” (sáng tác: Y Vân; biểu diễn: Phạm Đức Thành)

Mang tiếng đàn ra thế giới

Nghệ sĩ Phạm Đức Thành sinh năm 1956 tại Gia Viễn, Ninh Bình – vùng đất nghèo khó nhưng thấm nhuần âm nhạc cổ truyền, từ chèo cổ, chầu văn đến lên đồng. 

Có thể vì tiếp xúc nhạc dân tộc sớm mà 4 tuổi ông đã biết gõ trống chèo, 5 tuổi tập mandolin, 6 tuổi làm quen đàn nhị và đàn bầu.

Trong nhiều nhạc cụ, ông lại chọn theo đuổi đàn bầu – thứ đàn chỉ có 1 dây nhưng có thể phát ra những thanh âm huyền diệu. 

Hơn 60 năm gắn bó đàn bầu của Phạm Đức Thành có nhiều dấu son đáng nhớ. Năm 1974, ông được mời làm việc tại Nhà hát Chèo Việt Nam, từ đó có nhiều cơ hội phát triển tài năng. 

Năm 1983, ông đỗ thủ khoa đại học ngành Nghiên cứu Âm nhạc cổ truyền; năm 1985 đoạt giải Nhất Nhạc hội đàn bầu toàn quốc. 

Năm 1989, Phạm Đức Thành sang Đức trị bệnh, vì biến cố mà ở lại đây. Tại Đức, ông tổ chức buổi diễn Riders in the sky thành công vang dội bản xứ. 

Năm 2006, ông được người thân bảo lãnh sang Canada định cư. Trong khi phần lớn nghệ sĩ phải mưu sinh bằng nghề khác, Phạm Đức Thành thuộc số ít duy trì được sự nghiệp âm nhạc. 

Từng giảng dạy tại Học viện Âm nhạc quốc gia và mở lớp tại nhà, ông dùng kinh nghiệm đó thành lập trung tâm đào tạo âm nhạc tên Vietnamese Music School.

Trường cung cấp các khóa học về nhạc lý, nhạc cụ, ca nhạc dân tộc… tại Mississauga; sau này mở rộng ra các thành phố khác như Montréal, Toronto và vượt ngoài lãnh thổ Canada, đến các quốc gia như: Thụy Sỹ, Pháp và Nhật Bản.

“Sóng gió” (sáng tác: Jack; biểu diễn: Phạm Đức Thành)

Phạm Đức Thành còn tham gia xây dựng chuyên mục âm nhạc dân tộc cho một đài radio địa phương.

Ông được Ici ARTV – kênh truyền hình chuyên nghệ thuật tiếng Pháp nổi tiếng của Canada – đưa tin, nhận định là người có đóng góp lớn trong việc quảng bá nhạc truyền thống. 

Phạm Đức Thành cũng từng góp mặt trong nhiều festival âm nhạc quốc tế, chơi đàn cùng nhiều nghệ sĩ nổi tiếng đến từ các quốc gia. Trong đó, màn song tấu cùng Lưu Phương – nghệ sĩ đàn tỳ bà hàng đầu Trung Quốc từng gây ấn tượng với bạn bè nước ngoài.

Trong chương trình Thanh âm nguồn cội phát trên kênh VTV4, nghệ sĩ Phạm Đức Thành nói: “Nhiều người con xa xứ nghe tôi đàn mà bật khóc, nói muốn bỏ tất cả để trở về quê hương. Cảm xúc trong chúng tôi đối với nguồn cội rất lớn. Vì vậy, âm nhạc được trân quý nhất ở đây luôn là âm nhạc dân tộc”. 

Mi Lê

Nghệ sĩ Phạm Đức Thành đột ngột qua đờiNghệ sĩ đàn bầu Phạm Đức Thành đột ngột qua đời khiến gia đình và đồng nghiệp bàng hoàng.