Niềm vui và nỗi niềm tuổi xế chiều của Đại tá, NSND Trần Nhượng

Hơn 50 năm gắn bó với nghệ thuật là quãng thời gian đủ dài để Đại tá – NSND Trần Nhượng – nguyên Giám đốc Nhà hát Kịch Công an nhân dân nhìn lại con đường mình đã đi qua. Đó là một hành trình bắt đầu từ giấc mơ thuở thiếu thời ở miền quê Hải Dương, cho tới những năm tháng thăng hoa nhất trong màu áo công an nhân dân và cả cuộc sống nhiều trăn trở khi đã bước sang tuổi “thất thập cổ lai hy”.

Từ cậu bé mê sân khấu đến nghệ sĩ sân khấu – điện ảnh

Sinh ra trong một gia đình thuần nông, không ai làm nghệ thuật nhưng ngay từ nhỏ, Trần Nhượng đã say mê những buổi diễn của đoàn chèo Nam Sách, đoàn chèo Hải Hưng hay đoàn kịch Tổng cục Chính trị mỗi khi về quê biểu diễn. Hình ảnh các nghệ sĩ hóa thân vào nhân vật, lời ca, điệu hát say sưa đã gieo vào cậu bé Trần Nhượng niềm khát khao được đứng trên sân khấu.

Bước ngoặt đến vào năm Trần Nhượng 20 tuổi. Trong lúc chuẩn bị thi đại học, Trần Nhượng tình cờ được bạn kéo đi thi tuyển vào đoàn Ca múa kịch Hải Hưng. Ông trúng tuyển nhưng gia đình phản đối dữ dội thậm chí mắng mỏ đến cả việc ép cưới vợ để “cắt duyên” với sân khấu. Vượt qua những trở ngại, Trần Nhượng chọn con đường nghệ thuật.

Trần Nhượng ban đầu là ca sĩ với buổi biểu diễn đầu tiên năm 1972 với ca khúc Bài ca Trường Sơn phục vụ thương – bệnh binh. Nhưng ông sớm nhận ra giọng hát của mình không phải lợi thế nên chuyển hẳn sang diễn kịch. Những vai diễn đầu như sĩ quan Ngụy trong Bác sĩ Huỳnh (1973) hay vai Phú trong Chị Nhàn (1974) đã mở ra cánh cửa mới cho Trần Nhượng.

Trên màn ảnh, ông ghi dấu ấn với vai chính Trần Văn Bang trong Vệt sáng ngược (1980) rồi Bích trong Ai giận, ai thương (1981) cùng hàng loạt vai phụ trong Đêm hội Long Trì, Những ngôi sao nhỏ, Tình yêu và vực thẳm…

Năm 1983, Trần Nhượng về công tác tại Đoàn Nghệ thuật Công an nhân dân (CAND), gắn bó gần 30 năm cho tới khi nghỉ hưu với quân hàm Đại tá. Ông coi đây là thời kỳ rực rỡ nhất trong đời làm nghề.

Chia sẻ với PV VietNamNet, NSND Trần Nhượng xúc động khi sắp tới ngày 19/8 – kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống CAND Việt Nam: “Hơn 50 năm qua, tôi luôn biết ơn lực lượng CAND đã cho tôi những tháng ngày hoạt động nghệ thuật thăng hoa, rực rỡ nhất. Lực lượng CAND nói chung và Nhà hát Kịch CAND nói riêng là nơi tôi được cống hiến và phát huy năng lực sáng tạo của mình. Tôi đang ấp ủ thực hiện bộ phim nói về những cán bộ hưu trí của ngành”. 

Niềm vui và nỗi niềm tuổi xế chiều

Ở tuổi 73, NSND Trần Nhượng vẫn miệt mài làm nghề. Ông xuất hiện đều đặn trong các bộ phim truyền hình, tham gia sự kiện, ngồi ghế giám khảo các cuộc thi nhan sắc. Trần Nhượng bảo, công việc không chỉ là đam mê mà còn là cách khỏa lấp nỗi cô đơn sau 3 lần đổ vỡ hôn nhân.

Cuộc sống hiện tại của ông giản dị: sống một mình, ăn cơm bình dân, tự chăm sóc sức khỏe dù mang nhiều bệnh mãn tính như thoát vị đĩa đệm, tiểu đường, trào ngược dạ dày. Con gái Anh Phương của ông từng là thủ khoa thiết kế mỹ thuật sân khấu, chọn TPHCM là nơi phát triển sự nghiệp diễn viên và người mẫu. Con trai đạo diễn Bình Trọng – từng mời  về ở cùng nhưng Trần Nhượng từ chối vì không muốn làm phiền con cái.

Nhìn lại hơn nửa thế kỷ làm nghề, NSND Trần Nhượng thừa nhận nghệ thuật cho ông nhiều thứ, đặc biệt là tình yêu khán giả nhưng cũng lấy đi không ít. Đó là những ngày chạy sô xa nhà, thậm chí không kịp ở bên cha lúc lâm chung. Ký ức ông kể lại vẫn day dứt: “Tôi về tới, kịp nói: Con về với bố đây, rồi thấy hai hàng nước mắt bố chảy rồi nhắm mắt mãi mãi”. 

Với ông, nghệ sĩ là con tằm nhả tơ, kiệt cùng vì nghề. Và dù đã nghỉ hưu, NSND Trần Nhượng vẫn sống trọn với quan niệm ấy – một người nghệ sĩ không dừng lại ở hào quang quá khứ mà vẫn lặng lẽ cống hiến, kể cả khi sức khỏe không còn như xưa.

NSND Trần Nhượng cùng 2 con trong một tiểu phẩm

Ảnh: Tư liệu