Cuộc đời và sự nghiệp của ca sĩ Tuấn Vũ – Cánh chim phượng hoàng không mỏi

Dù không có một thống kê chính thức nào, nhưng có thể khẳng định ca sĩ Tuấn Vũ nắm giữ những con số kỷ lục: Ca sĩ thu âm nhiều bài hát nhất với ít nhất 1600 bài, là nam ca sĩ được hát song ca với nhiều ca sĩ nhất, và là một trong ca sĩ có số lượng fan đông đảo nhất ở Việt Nam.

Có thể nói, trong số những ca sĩ nhạc vàng thành danh sau năm 1975, Tuấn Vũ là tên tuổi nổi bật nhất bên phía nam ca sĩ.

Ca sĩ Tuấn Vũ tên thật là Nguyễn Văn Tài, sinh năm 1959 tại xã Đức Hạnh, huyện Đức Linh, Bình Thuận, nguyên quán ở Nghệ An. Từ lúc nhỏ, anh cùng gia đình sống trong một xóm nghèo ở thôn 4, xã Đức Hạnh và không được theo học bất kỳ một trường lớp thanh nhạc nào.

Nhờ có chất giọng ấm và ngọt ngào nên vào thời thanh niên, Tuấn Vũ được vào đội hát thánh ca của ca đoàn giáo xứ Võ Đắt, Đức Linh, sau đó có tên trong đội văn nghệ của xã với nghệ danh là Huy Vũ.

Năm 1979, Tuấn Vũ rời Đức Linh ra nhà một người bà con gốc Quảng Trị ở phường Lạc Đạo, Phan Thiết làm nghề đánh cá. Cũng trong năm này, khi tròn 20 tuổi, Tuấn Vũ theo bà con khoảng tầm 20 người vượt biển và tàu bị dạt vào đảo Bidong ở Malaysia. Tuấn Vũ kể lại thời kỳ này trong cuốn sách Thân Phận Và Hào Quang của tác giả Hoàng Nguyên Vũ như sau:

“Một năm trên đảo tôi làm hộ lý, dọn dẹp trong nhà thương, không có lương, nhưng bù lại, họ cho mình ăn và bồi dưỡng thêm thức ăn ngon.

Thời gian đó, cuộc sống của tôi là chỉ đủ để có cái ăn, không mơ ước, không gì cả.

Bà con của tôi lần lượt trúng trong những lần phỏng vấn và định cư ở các nước khác như Đức, Úc… chỉ tôi là đến đất Mỹ, sau cuộc phỏng vấn đầu năm 1981.

Người bảo lãnh tôi là một cặp vợ chồng già có 2 người con, là chủ một nông trại bò sữa, trong một thành phố rất buồn là Minixota. Họ cho tôi đi học trung học, coi tôi như con và tôn trọng mọi quyết định của tôi. Vừa học, tôi vừa đi làm”.

Đam mê ca hát nhưng không có điều kiện theo học nhạc nên Tuấn Vũ đã tự học, tự tập luyến láy, tự tập gõ nhịp, dù khi ấy anh chỉ là một thợ hàn ở San Jose với tiền công mỗi giờ là 4 USD. Tuy nhiên, đều đặn cuối tuần, Tuấn Vũ thường đến các quán cà phê nghe nhạc rồi tham gia những đêm hát cho nhau nghe.

Năm 1985, trong một đêm ca nhạc, nữ ca sĩ nổi tiếng Trúc Mai đã gặp và phát hiện ra giọng ca thiên phú, đặc biệt của anh thợ hàn. Nhận thấy tiềm năng có thể trở thành một ngôi sao ca nhạc của Tuấn Vũ, ca sĩ Trúc Mai đã mời anh thu chung một bài hát trong một cuốn băng cho trung tâm Thanh Lan.

Từ bài hát trong cuốn băng đó, giám đốc trung tâm Thanh Lan ấn tượng với giọng hát của Tuấn Vũ và khuyên anh rời San Jose về khu vực có người Việt đông để tiện ca hát. Từ đó, với số tiền dành dụm được trong những tháng ngày làm lụng, Tuấn Vũ đầu tư thực hiện cuốn băng “Gửi Về Em” bán cho trung tâm Thanh Lan phát hành. Cuốn băng đầu tay phát hành được lên đến 50 ngàn cuốn, đưa anh thợ tiện thành một ca sĩ được nhiều người biết đến. Sau đó hầu hết các trung tâm nổi tiếng ở hải ngoại đều mời Tuấn Vũ hát, như Giáng Ngọc, Người Đẹp Bình Dương, Làng Văn, Phượng Hoàng, Asia…

album Gửi Về Em

Thời đỉnh cao sự nghiệp của Tuấn Vũ là cuối thập niên 1980, đầu thập niên 1990. Mỗi tháng anh thu âm khoảng trên 20 bài, mỗi bài nhận được thù lao khoảng 1000 USD. Đó là thời điểm Tuấn Vũ là người thu nhiều nhất và bán được nhiều băng đĩa nhất tại hải ngoại.

Hàng loạt những ca sĩ như Giao Linh, Hương Lan, Thanh Tuyền, Chế Linh… đã cùng Tuấn Vũ cho ra album chung. Tuấn Vũ đổi đời, trở thành “ông hoàng” luôn được đón tiếp nồng nhiệt với những chuyến lưu diễn liên tục vòng quanh nước Mỹ và Châu Âu.

Tiếng hát của Tuấn Vũ một thời là thần tượng của thính giả trong nước cũng như tại hải ngoại. Đi đâu cũng nghe Tuấn Vũ, từ Sài Gòn ra Hà Nội. Trong những năm từ 1985 cho đến 1991, tiếng hát Tuấn Vũ đã mang đến một lợi nhuận rất lớn cho những trung tâm băng nhạc như Giáng Ngọc, Đời, Phượng Hoàng… Băng nào hoặc CD nào có Tuấn Vũ đều thắng lớn.

Cho đến nay, Tuấn Vũ thu âm được khoảng 1500 bài hát, và là ca sĩ song ca với nhiều nữ ca sĩ nhất. Hầu như tất cả các nữ ca sĩ của nhiều thế hệ, nhiều dòng nhạc đều đã từng hát song ca với Tuấn Vũ: Giao Linh, Phương Dung, Hương Lan, Thanh Tuyền, Thiên Trang, Phượng Mai, Phương Hồng Quế, Thanh Lan, Ngọc Lan, Sơn Tuyền, Mỹ Huyền, Ngọc Huyền, Phi Nhung, Hạ Vy…

Người hát song ca ăn ý nhất với Tuấn Vũ là ca sĩ thuộc thế hệ đàn chị là ca sĩ Giao Linh. Suốt một thời gian dài, đôi song ca Giao Linh – Tuấn Vũ trở thành một hiện tượng vào đầu thập niên 1990.

Giao Linh – Tuấn Vũ song ca bài Đường Tình Đôi Ngả

Giao Linh – Tuấn Vũ song ca Đường Tình Đôi Ngả

Danh ca Giao Linh kể lại là vào năm 1988, bà được một người bạn đưa cuốn băng Tuấn Vũ hát cho nghe. Khi ấy, bà có tên tuổi đã hơn 20 năm, còn Tuấn Vũ là ca sĩ mới nổi. Thoạt nghe Tuấn Vũ hát, bà giật mình trước tiếng hát đặc biệt này và cảm thấy rất mến người hát dù chưa gặp lần nào. Tự nhiên trong thâm tâm mình, danh ca Giao Linh nghĩ: “Đây sẽ là một tiếng hát để đời”. Bà quyết định hẹn gặp Tuấn Vũ.

Giao Linh tâm sự, cô còn nhớ như in ấn tượng lần đầu tiên khi gặp Tuấn Vũ. Khi ấy, nhìn Tuấn Vũ rất hiền lành, ngây thơ và nếu trông vẻ bề ngoài của anh, không ai ngờ anh lại có một giọng hát rất đầm ấm và vô cùng lãng tử. Sau đó, Giao Linh tự tin bỏ tiền túi ra để mời Tuấn Vũ thu âm cùng với mình trong cuốn băng mới có chủ đề “Đôi Mắt Người Xưa”. Sản phẩm đầu tiên của cặp song ca ra đời ngay lập tức gây “chấn động” làng nhạc vàng.

Trong cuốn băng này có 2 bài hát song ca là Sầu Tím Thiệp Hồng và Đường Tình Đôi Ngả, trở thành phiên bản hay nhất từ trước tới nay của 2 bài này, do dù trước và sau đó đã có rất nhiều đôi song ca khác hát.

Kể từ đó, rất nhiều cuốn băng ghi nhận sự kết hợp giữa Giao Linh và Tuấn Vũ được sản xuất. Lúc bấy giờ, ca sĩ Giao Linh đi hát ở đâu cũng mang theo băng nhạc để bán nhưng in bán không kịp, đại lý khắp nơi gọi hỏi nhiều đến nỗi bà không trả lời hết được. Vì vậy cô đã quyết định bán lại bản quyền cho trung tâm Giáng Ngọc của ông Lê Bá Chứ với suy nghĩ “lấy tiền vốn thôi, tính gì lời lãi gì”. Ngay lập tức khi vừa in mấy chục nghìn băng đĩa đầu tiên, trung tâm này đã bán hết veo. Đến năm 1990, tiếng hát của Tuấn Vũ lên tới “đỉnh”, muốn mời anh hát một bài không phải dễ.

Nhắc đến sự nghiệp của ca sĩ Tuấn Vũ, không thể nào không nhắc đến liên khúc Tuấn Vũ đã làm mưa làm gió thị trường âm nhạc một thời gian dài. Có thời điểm mà hầu hết nhà nhà đều mở liên khúc Tuấn Vũ nghe khắp các thôn xóm. Tuấn Vũ có lẽ cũng là người đầu tiên hát thể loại liên khúc ghép rất nhiều bài trên nền nhạc sôi động như vậy. Sau này, Tuấn Vũ nói rằng lúc đó anh cảm thấy cần làm gì đó mới mẻ, bên cạnh việc chỉ hát mãi các giai điệu trầm buồn, nên đã hợp tác cùng nghệ sĩ Chí Tài – lúc đó là trưởng ban nhạc Chí Tài’s Brother, đồng thời là một nhạc sĩ hòa âm có tiếng – cùng thực hiện hình thức liên khúc nhạc trữ tình (Liên Khúc Tuấn Vũ 1-5). Ý tưởng độc đáo này được đón nhận nồng nhiệt.

liên khúc Tuấn Vũ

Nhà thơ Nguyên Sa – nhà sáng lập trung tâm băng nhạc Đời ở hải ngoại –  đã tặng cho Tuấn Vũ danh hiệu “Con Chim Phượng Hoàng” đã một thời tung hoành trong làng nhạc.

Đạt được những vinh quang cao nhất của nghiệp ca sĩ, tuy nhiên ít người biết rằng Tuấn Vũ đã có thời gian chao đảo trong cuộc sống riêng. Anh từng tâm sự:

“Tôi có rất nhiều bạn bè khi mình có được tiếng tăm và tiền bạc, nhưng cuối cùng tôi lại bị lừa bởi những người bạn đó, làm tôi mất hàng triệu đô. Rồi một vài trung tâm băng nhạc nợ tiền tôi cũng không trả. Nhà tôi, bạn đứng tên rồi lật kèo, đẩy tôi ra đường. Cay đắng và hẫng hụt, mất niềm tin, tôi bỏ hát trong thời gian 4 năm liền”.

Tuấn Vũ hát chủ yếu là nhạc buồn, gương mặt của anh trên sân khấu lúc nào cũng có vẻ nghiêm túc làm cho khán giả có cảm tưởng rằng ngoài đời anh khó tính. Tuy nhiên ngược lại, Tuấn Vũ lại là người rất hài hước và tếu táo. Khi xem các talkshow trên truyền hình có Tuấn Vũ tham gia, khán giả có thể thấy anh thường đùa giỡn và nói chuyện hài rất có duyên.

Ca sĩ Giao Linh nói về tính cách này của anh: “Con người Tuấn Vũ hay lắm, chưa bao giờ giận ai, cũng không để ai phiền lòng về mình bao giờ. Cậu ấy sống lạc quan, không thích nói xấu ai, chỉ đùa giỡn vui vẻ làm ai cũng cười thôi” .

Tuấn Vũ trở về nước để hát lần đầu từ khoảng đầu thập niên 2000. Trong đợt về nước ngày 16/7/2010, Tuấn Vũ biểu diễn liên tục hàng chục đêm tại Nhà hát lớn Hà Nội và khách sạn Daewoo, đêm diễn nào cũng cháy vé, trở thành một hiện tượng liveshow ở phía Bắc thời đó.

nhacxua.vn biên soạn